روانپریشی یا سایکوز
Psychosis
Below is a Persian (Farsi) translation of our information resource on psychosis. You can also read our other Farsi translations.
روانپریشی اصطلاحی است که برای توصیف زمانی به کار می رود که افکار و احساسات شخص به قدری تغییر می کند که فرد قادر به جدا کردن علائم بیماری خود از واقعیت نیست. این منبع اطلاعاتی به روانپریشی می پردازد و اطلاعاتی مانند اینکه روانپریشی چیست، چرا اتفاق می افتد، چگونه درمان میشود و چگونه با سایر بیماری های ذهنی و جسمی مرتبط است را پوشش می دهد.
روانپریشی چیست؟
روان پریشی اصطلاحی است که برای توصیف گروهی از علائم استفاده می شود. زمانی که فردی دچار روان پریشی می شود، افکار و احساسات او چنان تغییر می کند که تشخیص واقعیت از عدم واقعیت برای او دشوار است.
روان پریشی بسیار شایع تر از آن چیزی است که بسیاری از مردم فکر می کنند، و می تواند برای فردی که آن را تجربه می کند بسیار ترسناک و برای اطرافیانش ناراحت کننده باشد. با این حال، کمک و حمایت در دسترس شماست.
علائم روان پریشی چه هستند؟
هذیان (Delusion)
هذیان باورهایی هستند که شما دارید و برای شما بسیار واقعی هستند. اگرچه احتمالاً افراد دیگر، مانند دوستان و خانواده شما، این هذیان ها را ندارند یا برای آنها منطقی نیستد. این هذیان ها می تواند داشتن یک باور قوی باشد که
- شما قدرتمندتر، مهمتر، ثروتمندتر یا مشهورتر از آنچه واقعا هستید، می باشید. به عنوان مثال، ممکن است فکر کنید که یکی از اعضای خانواده سلطنتی هستید.
- همه چیز به شما و زندگی شما مرتبط است. به عنوان مثال، ممکن است فکر کنید که افراد در تلویزیون یا رادیو در حال برقراری ارتباط با شما هستند یا پیام هایی را فقط برای شما ارسال می کنند.
- شما تحت نظر هستید، می خواهند به شما آسیب بزنند یا اینکه مردم علیه شما توطئه می کنند. برای مثال، ممکن است فکر کنید که دولت به تماس های تلفنی شما گوش می دهد.
ممکن است این باورها را با افراد دیگر د میان بگذارید یا درباره آن صحبت کنید. یا ممکن است کارهایی انجام دهید که به این باورها مربوط می شود، مانند پنهان شدن از افرادی که احساس می کنید به شما آسیب می رسانند.
این باورها را نمی توان به سادگی با مذهب یا فرهنگ شما توضیح داد.
توهم
توهم زمانی است که شما چیزهایی را تجربه می کنید که دیگران قادر به تجربه آن نیستند. این می تواند به معنای شنیدن، دیدن، احساس کردن، بو کردن یا مزه کردن چیزهایی باشد که وجود خارجی ندارند.
شایع ترین نوع توهم، توهمات شنوایی (شنیداری) است. مثلا شما صداهایی را می شنوید که دیگران نمی توانند بشنوند. این صداها معمولاً شبیه این است که کسی در گوش شما، از پشت سرتان یا از فاصله دور با شما صحبت می کند، نه اینکه صداها داخل ذهن شما باشد. گاهی اوقات صداها ممکن است مستقیماً با شما صحبت کنند یا ممکن است در بین خودشان در مورد شما صحبت کنند. یا ممکن است هر دو را انجام دهند.
ممکن است این حس را تجربه کنید که افکارتان با صدای بلند "پخش" می شوند و باور داشته باشید که دیگران می توانند آنها را بشنوند.
گاهی اوقات هذیان ها به توضیح توهمات شما کمک می کنند. به عنوان مثال، اگرصداهایی را می شنوید که در مورد شما صحبت می کنند، ممکن است دچار هذیان شوید که همسایگان شما علیه شما نقشه می کشند، و این صداهایی هستند که می توانید بشنوید.
توهمات شنوایی می تواند برای افراد مختلف متفاوت باشند. برخی از مردم صداهایی را می شنوند که ترسناک، تهدیدآمیز یا آزاردهنده هستند. افراد دیگر صداهایی را می شنوند که «خنثی تر» هستند، و حتی برخی از افراد صداهایی را می شنوند که آرامش دهنده یا اطمینان بخش است. برخی از افراد شروع به شنیدن صداهای خنثی یا دوستانه می کنند که به مرور زمان ناراحت کننده یا آزاردهنده تر می شود.
فکر آشفته
اگر فکر آشفته دارید:
- ممکن است افکار و ایده های شما گیج کننده باشند ونامرتبط باشند
- ممکن است دنبال کردن صحبتهای شما برای افراد دیگر دشوار باشد
- در برخی موارد، سخنان شما ممکن است آنقدر آشفته باشد که اصلا مفهومی نداشته باشند.
به این باور که تحت تأثیر یا کنترل قرار می گیرید
ممکن است به تدریج باورهای بسیار شدیدی پیدا کنید که:
- افکار، احساسات یا اعمال شما تحت تاثیر یا کنترل کسی یا چیزی قرار دارد. برای مثال، یک ریزتراشه یا ماهواره
- افکار شما توسط شخص یا چیز دیگری در ذهن شما قرار می گیرد یا از ذهن شما برداشته می شود
- افکار شما از ذهن شما پخش می شوند تا دیگران بتوانند بگویند افکارتان چه هستند
ممکن است به اطرافیان خود مشکوک شوید و اعتماد به دیگران برایتان دشوار شود، یا ممکن است باور کنید که توسط یک نیروی بیرونی مانند خدا، شیطان، ارواح یا بیگانگان کنترل می شوید.
شما احساس می کنید این تجربیات واقعی هستند، حتی با این که اطرافیانتان متوجه می شوند که واقعی نیستند.
مهم است که توجه داشته باشید که بعید است همیشه این علائم را تجربه کنید. در عوض، احتمالاً علائم مختلفی را در زمانهای مختلف تجربه خواهید کرد و این علائم بسته به عوامل متعددی شدت کم یا زیاد خواهند داشت. برای مثال، ممکن است ابتدا هذیان را تجربه کنید و سپس دچار توهم شوید. این می تواند تشخیص اینکه حالتان خوب نیست را سخت کند.
هنگامی که روان پریشی را تجربه می کنید، ممکن است درک اینکه اینها علائم بیماری هستند نیز برای شما دشوار باشد. این متأسفانه می تواند کمک گرفتن را دشوار کند.
تشخیص هذیان از واقعیت
ممکن است درک اینکه شما دچار هذیان هستید، برای دیگران دشوار باشد. به ویژه اگر چیزهایی در زندگی شما وجود داشته باشد که به هذیان شما مرتبط است، یا اگر هذیان شما بر اساس چیزهای واقعی باشد. برای مثال:
مذهب
اگر مذهبی هستید، اعتقاد به اینکه می توانید از طریق دعا با خدا صحبت کنید ممکن است بخشی طبیعی از اعتقادات شما باشد. با این حال، اگر این باورها شدیدتر یا افراطی تر شوند، یا بر روابط شما با دیگران تأثیر بگذارند، این می تواند نشانه ای باشد که حالتان خوب نیست.
شغل
اگر شغلی دارید که با هذیان های شما مرتبط است، ممکن است درک اینکه شما دچار هذیان هستید برای دیگران سخت باشد. برای مثال، اگر با اطلاعات طبقه بندی شده کار کرده اید، مانند کار در دولت یا ارتش، و دچار هذیان مربوط به تحت نظر بودن باشید.
زندگی شخصی
ممکن است اتفاقاتی در زندگی شخصی برای شما افتاده باشد که منجر به کنترل یا نظارت بر شما شده. برای مثال، مورد سوءاستفاده قرار گرفتن در یک رابطه. اگر دچار هذیان تعقیب یا کنترل هستید، ممکن است مدت بیشتری طول بکشد تا دیگران متوجه شوند که شما حالتان خوب نیست.
اگر دچار هذیان می شوید، افکار و ایده هایی که دارید افراطی تر از حد معمول خواهند بود و احتمالاً برای دیگران عجیب یا غیرعادی به نظر خواهند رسید.
روان پریشی چه حسی دارد؟
برای افرادی که روانپریشی را تجربه نکردهاند، درک اینکه چگونه است، میتواند سخت باشد. بعضی از افراد که روان پریشی را تجربه کرده اند، تجربیات خود را در اینجا به اشتراک گذاشته اند:
«من در پارکینگ بیمارستان نشسته بودم و احساس می کردم داخل یک کره بسیار بزرگ و توخالی هستم. تنها چیزی که می توانستم ببینم قطعات پازل خاکستری تیره و سیاهی بود که آن کره را تشکیل می دادند. اینها به بیرون فرو ریختند و من را در یک نیستی سیاه رها کردند. وحشت زده شده بودم. انگار دنیا متلاشی شده بود و پایان سیاره ما بود.» دبرا
«من اسکله ای را می دیدم و تقریباً میتوانستم نام برخی از کشتیها را تشخیص دهم. من در روان پریشی عمیقی بودم و دستم را از پنجره بیرون بردم انگار می خواستم کشتی ها، جرثقیل ها و اسکله ها را لمس کنم.» مایکل
«قبلا فکر می کردم درد وحشتناکی دارم. این یک هذیان نبود، بلکه یک توهم حسی بود – من واقعا می توانستم آن را احساس کنم. درد حتی زمانی که صداها را میشنیدم هم وجود داشت – و این انگار به علائمم واقعیتِ بیشتری میداد اغلب همزمان با یک فکر ترسناک سردرد هم می گرفتم.» مارک
روان پریشی چگونه با سایر بیماری های روان مرتبط است؟
روان پریشی اصطلاحی است که برای توصیف مجموعه ای از علائم استفاده می شود همچنین یک اصطلاح جامع است. افراد با شرایط بسیار متفاوت می توانند علائم روان پریشی را تجربه کنند، از جمله:
- اسکیزوفرنی
- اختلال اسکیزوافکتیو
- بیماری دوقطبی
- افسردگی حاد
سایر مشکلات سلامت روان مانند اختلال اضطراب فراگیر یا اختلال وسواس فکری-عملی (OCD) نیز می تواند منجر به روان پریشی در فرد شود. این می تواند در نتیجه استرس شدید مرتبط با این وضعیت اتفاق بیفتد.
روان پریشی همچنین می تواند زمانی رخ دهد که فردی:
- دچار آسیب مغزی است
- در حال ترک الکل است
- دچار کم خوابی است
- مواد مخدر تفریحی مانند حشیش یا کوکائین مصرف کرده است
- در حال ترک مواد مخدر تفریحی است
- عفونت دارد، مانند عفونت ادرار. عفونت ها گاهی اوقات می توانند مشکلی به نام روانآشفتگی ایجاد کنند که می تواند باعث سردرگمی افراد و گاهی اوقات ایجاد روان پریشی در آنها شود. علائم روان پریشی معمولاً با درمان علت روانآشفتگی بهبود می یابند.
همچنین می تواند به عنوان عارضه جانبی یک داروی جدید یا هنگام ترک دارو رخ دهد.
گاهی اوقات نمی توان فهمید که چرا فرد دچار روان پریشی شده است.
روان پریشی برای افراد مختلف معانی متفاوتی دارد:
- رویدادهای مهم زندگی - روان پریشی گاهی ممکن است پس از یک رویداد مهم یا استرس زا مانند مرگ یک دوست نزدیک یا یکی از خویشاوندان رخ دهد. همچنین اگر فردی در کودکی مورد آزار و اذیت یا بی توجهی قرار گرفته باشد، احتمال بروز آن بیشتر است.
- زایمان - روان پریشی ممکن است پس از زایمان اتفاق بیفتد که به آن روان پریشی پس از زایمان می گویند.
- حشیش ، ال اس دی ، کوکائین یا «اسپید»، ممکن است روان پریشی رخ دهد. گاهی اوقات اگر فردی مصرف مواد مخدر یا الکل را متوقف کند روان پریشی او بهبود می یابد. با این حال، گاهی اوقات رابطه بین مواد مخدر و روان پریشی پیچیده تر است. اگر از مواد مخدر استفاده می کنید، از افرادی که شما را درمان می کنند بپرسید که چگونه می توانید برای ترک مواد کمک دریافت کنید.
- هنگامی که فردی اختلال خلقی دارد - روان پریشی می تواند در جریان یک دوره افسردگی شدید یا یک دوره شیدایی رخ دهد.
کم خوابی - کمبود خواب شدید می تواند باعث روان پریشی شود.
- توجه به این نکته مهم است که اکثر مردم استرس را تجربه می کنند، مواد مخدر مصرف می کنند یا زایمان می کنند و هرگز دچار روان پریشی نمی شوند. گاهی اوقات روان پریشی بدون دلیل مشخص اتفاق می افتد. مهم است که به خاطر داشته باشید که دلیل هر چه باشد، اگر دچار روان پریشی شوید، تقصیر شما نیست.
اگر یافتن دلیل روان پریشی به درمان شما کمک کند، ممکن است پزشک شما این موضوع را بررسی کند. برای مثال، اگر مواد مخدر مصرف می کنید، کمک به شما برای قطع مصرف مواد ممکن است بخش مهمی از بهبود شما باشد. با این حال، اگر از مواد مخدر یا الکل برای کنار آمدن با غم یا استرس استفاده می کنید، این نباید مانع دریافت درمان به موقع و مبتنی بر شواهد برای روان پریشی شود.
اگر فکر می کنم دچار روان پریشی شده ام چه باید بکنم؟
اگر هر یک از علائم مرتبط با روان پریشی را تجربه می کنید، با پزشک عمومی خود صحبت کنید. آنها احتمالاً شما را به یک سرویس تخصصی سلامت روان یا سرویس محلی مداخله زودهنگام در روانپریشی ارجاع میدهند.
خدمات مداخله زودهنگام در روانپریشی
خدمات مداخله زودهنگام در روانپریشی (EIP) مدل مراقبتی است که برای حصول اطمینان از اینکه افرادی که روانپریشی دارند یا ممکن است داشته باشند، به سرعت مراقبت مناسب را دریافت میکنند، ایجاد شده است. شواهد زیادی وجود دارد که نشان میدهد اگر افراد به سرعت برای روانپریشی کمک دریافت کنند، احتمال و سرعت بهبودی آنها بیشتر است.
ارزیابی
اگر علائم روانپریشی را تجربه میکنید، یک متخصص با تجربه دروانپریشی باید شما را ارزیابی کند تا اطلاعات بیشتری درموارد زیر به دست بیاورد:
- برخی از افراد فقط یک "اپیزود" روان پریشی را تجربه می کنند. این بدان معناست که آنها روان پریشی را تجربه می کنند، بهبود می یابند و دیگر هرگز آن را تجربه نمی کنند.
- برخی از افراد در طول زندگی خود چندین اپیزود روان پریشی را تجربه می کنند.
- برخی از این افراد با تشخیص اسکیزوفرنی، اختلال اسکیزوافکتیو یا یک اختلال روان پریشی مرتبط مواجه خواهند شد. ممکن است تشخیصی که دریافت می کنید بسیار پیچیده به نظر برسد، و می توانید از پزشک خود بخواهید که معنی بخش های مختلف تشخیص شما را توضیح دهد.
اگر یک یا چند اپیزود روان پریشی را تجربه کرده اید و می خواهید بفهمید که چرا بیماری ای مانند اسکیزوفرنی یا اختلال اسکیزوافکتیو برای شما تشخیص داده نشده است، با پزشک خود صحبت کنید. ممکن است دلایلی وجود داشته باشد که پزشک شما احساس کند هیچیک از این تشخیصها بهخوبی تجربههای شما را توضیح نمیدهند.
چرا روان پریشی اتفاق می افتد؟
ما همیشه نمی دانیم چه چیزی باعث روان پریشی می شود. برخی موارد می توانند احتمال وقوع روان پریشی را افزایش دهند، از جمله:
- سلامت روان شما
- اینکه آیا مواد مخدر یا الکل مصرف میکنید
- داروهایی که مصرف می کنید
- هرگونه بیماری جسمی که ممکن است داشته باشید و سلامت عمومی جسمی شما
- روابط و شبکههای حمایتی شما - برای مثال، اگر کسی از شما مراقبت می کند
- هرگونه تروما یا تجربه دشوار در گذشته
- سابقه تحصیلی و شغلی شما
- کیفیت کلی زندگی شما.
اینها ممکن است اطلاعات زیادی به نظر برسند. با این حال، میتواند به افرادی که شما را درمان میکنند کمک کند تا نحوه زندگی شما، چیزهایی که ممکن است برایتان دشوار باشد و همه راههای مختلفی که میتوانند به شما کمک کنند را درک کنند.
متأسفانه، اگر شما یک اپیزود روانپریشی را تجربه میکنید، ممکن است متوجه نشوید که حال خوبی ندارید. این میتواند کمک گرفتن را دشوارتر کند.
هیچ آزمایش فیزیکی برای روانپریشی وجود ندارد. در عوض، فردی که شما را ارزیابی میکند سعی خواهد کرد در مورد هرگونه علائمی که ممکن است تجربه کنید، اطلاعات به دست بیاورد. این به آنها کمک میکند تا تشخیص دقیقی انجام دهند.
روانپریشی چگونه درمان میشود؟
چیزهای مختلف زیادی وجود دارد که میتواند به کسی که روانپریشی دارد کمک کند. این چیزها ممکن است در زمانهای مختلف و به روشهای مختلف مفید باشند.
متأسفانه، برخی از خدماتی که در این بخش ذکر میکنیم همیشه در سراسر بریتانیا در دسترس نیستند. برخی از خدمات در دسترس هستند، اما ممکن است نتوانید فوراً به آنها دسترسی پیدا کنید.
دارو
اگر برای اولین بار روانپریشی را تجربه میکنید، احتمالاً دارویی به نام داروی ضد روانپریشی به شما پیشنهاد میشود.
داروهای ضد روانپریشی چگونه کار میکنند؟
داروهای ضد روانپریشی بر مواد شیمیایی مختلف در مغز شما، به ویژه ماده شیمیایی به نام دوپامین، تأثیر میگذارند. گمان می رود که علائم روانپریشی مانند هذیان و توهم، ناشی از تولید بیش از حد دوپامین توسط مغز است. داروهای ضد روانپریشی سطح دوپامین در مغز را کاهش می دهند که میتواند علائم روانپریشی را بهبود یا کاهش دهد.
گمان می رود که سایر مواد شیمیایی مغز مانند سروتونین، نورآدرنالین، هیستامین و گلوتامات نیز در روانپریشی تحت تأثیر قرار میگیرند. بسیاری از داروهای ضد روانپریشی بر سطوح این مواد شیمیایی نیز تأثیر میگذارند.
آیا داروهای ضد روانپریشی عوارض جانبی دارند؟
همه داروها عوارض جانبی دارند و این عوارض بسته به فرد و نوع دارو میتواند متفاوت باشد. پزشک شما باید عوارض جانبی که ممکن است در صورت شروع مصرف داروی ضد روانپریشی داشته باشید را توضیح دهد و به شما فرصت دهد تا در مورد داروی خود و هرگونه نگرانی که ممکن است داشته باشید صحبت کنید.
همچنین باید بروشوری به شما ارائه شود که عوارض جانبی رایج مرتبط با دارویی که برای شما توصیه شده را توضیح میدهد. برای خواندن این بروشور وقت بگذارید و اگر سوالی دارید از فردی که داروی شما را تجویز میکند بپرسید.
اگر احساس میکنید دارویی که مصرف میکنید عوارض جانبی ناخوشایندی برای شما ایجاد میکند، با پزشک خود صحبت کنید. آنها به شما در یافتن دارویی که علائم شما را درمان میکند اما عوارض جانبی غیرقابل تحمل یا ناخوشایندی برای شما ایجاد نمیکند، کمک می کنند. پزشک شما هنگام تجویز داروهای ضد روانپریشی، باید سایر داروهای مصرفی شما و تداخل احتمالی بین آنها را نیز در نظر بگیرد. میتوانید اطلاعات بیشتری در مورد تداخل بین داروها را در وبسایت BNF بخوانید.
نظارت بر سلامت
قبل از شروع هرگونه داروی ضد روانپریشی، باید غربالگری کامل سلامت جسمی به شما ارائه شود. این غربالگری شامل موارد زیر است:
- آزمایش خون، برای غربالگری بیماریهایی مانند دیابت و چربی خون بالا
- مشاهدات فیزیکی (مانند فشار خون، ضربان قلب و دمای بدن)
- بررسی قد و وزن بدن، و احتمالاً بررسی شاخص توده بدنی (BMI)
- ECG , که فعالیت الکتریکی قلب را اندازهگیری میکند
- بحث در مورد سیگار کشیدن، مصرف الکل و مصرف مواد مخدر، در صورت وجود این موارد
اگر داروهایی را که برای درمان روانپریشی تجویز شده است مصرف میکنید، مهم است که حداقل سالی یک بار آزمایشهای پایش سلامت جسمی انجام دهید. این بررسیها میتواند توسط پزشک عمومی یا تیم سلامت روان شما انجام شود. با تیم سلامت روان خود صحبت کنید تا بفهمید چه کسی بررسیهای سلامت جسمی شما را انجام میدهد و در صورت شناسایی هرگونه مشکل سلامتی چه اتفاقی خواهد افتاد.
برخی چیزها میتوانند با داروهای ضد روانپریشی تداخل خطرناکی داشته باشند، از جمله برخی داروهای دیگر، الکل، مواد مخدر غیرقانونی و سیگار. مهم است که با پزشک خود صحبت کنید:
- قبل از شروع مصرف هر داروی دیگری
- اگر الکل مینوشید
- اگر از مواد مخدر غیرقانونی استفاده میکنید
- اگر کافئین زیادی مصرف میکنید (به خصوص اگر گاهی اوقات این کار را انجام میدهید اما نه همیشه)
- اگر تصمیم به شروع، ترک یا کاهش مصرف سیگار دارید. اگر سیگار را ترک کنید، این میتواند مقدار داروهای ضد روانپریشی را در خون شما افزایش دهد، بنابراین ممکن است به دوز کمتری از دارو نیاز داشته باشید. این امر به ویژه در صورت مصرف کلوزاپین مهم است (میتوانید در بخش بعدی درباره کلوزاپین بیشتر بخوانید).
- اگر عفونت دارید، زیرا عفونت میتواند سطح دارو را در بدن شما تغییر دهند.
چرا نظارت بر سلامت ضروری است؟
افراد مبتلا به روانپریشی میتوانند سلامت جسمی بدتری را تجربه کنند، به ویژه سلامت قلب و عروق، به همین دلیل است که باید به دقت تحت نظر باشند. پزشک شما ممکن است توصیه کند که در سبک زندگی خود تغییراتی ایجاد کنید، داروهای خود را به طور متفاوتی مصرف کنید یا داروهای دیگری مصرف کنید تا از عوارض جانبی خاصی (مانند افزایش وزن) جلوگیری شود، اگر این به بهبود سلامت جسمی شما کمک کند.
کدام داروی ضد روان پریشی به من داده خواهد شد؟
داروهای ضد روان پریشی مختلفی وجود دارد. همه داروهای ضد روانپریشی به طور مداوم نشان دادهاند که به یک اندازه مؤثر هستند، به جز کلوزاپین که مؤثرتر از بقیه مشخص شده است. آنچه از یک داروی ضد روانپریشی به داروی دیگر متفاوت است، نوع عوارض جانبی است که افراد هنگام مصرف آنها تجربه میکنند و شدت این عوارض.
در صورت وجود موارد زیر، ممکن است به شما توصیه شود که از مصرف برخی داروهای ضد روانپریشی خودداری کنید:
- توانایی باردار شدن دارید
- داروهای خاص دیگری مصرف می کنید
- بیماریهای دیگری مانند دیابت یا فشار خون بالا دارید.
پزشک شما باید همه این موارد را در نظر بگیرد و با همکاری شما بهترین داروی ضد روانپریشی را برایتان انتخاب کند.
کلوزاپین
کلوزاپین تنها داروی ضد روانپریشی است که به طور مداوم در مطالعات تحقیقاتی نشان داده شده است که در افرادی که سایر داروهای ضد روانپریشی به خوبی عمل نکردهاند، مؤثر است. پزشک شما ممکن است پیشنهاد کند که در صورت وجود موارد زیر، مصرف کلوزاپین را شروع کنید:
- شما حداقل دو داروی ضد روان پریشی مختلف را حداقل برای چند هفته امتحان کردهاید و
- همچنان از علائم روانپریشی رنج میبرید.
اگر شروع به مصرف کلوزاپین کنید، همانطور که در بخش قبل توضیح داده شد، معاینات سلامت جسمی معمول را دریافت خواهید کرد. همچنین تحت نظارت دقیقتری قرار خواهید گرفت:
- در ۱۸ هفته اولی که کلوزاپین مصرف میکنید، باید هفتهای یک بار آزمایش خون بدهید.
- پس از این، تا یک سال پس از شروع کلوزاپین، باید هر دو هفته یک بار آزمایش خون بدهید.
- پس از یک سال، تا زمانی که کلوزاپین مصرف میکنید، باید هر چهار هفته یک بار آزمایش خون بدهید.
آزمایش خون
اگر کلوزاپین مصرف میکنید، باید آزمایش خون منظم به نام شمارش کامل خون انجام دهید. این آزمایش برای بررسی یک عارضه جانبی بسیار نادر کلوزاپین است که در آن تعداد گلبولهای سفید خون در بدن شما کاهش مییابد. گلبول سفید خون با عفونت مبارزه میکنند و اگر تعداد آن کافی نباشد، ممکن است حالتان خیلی بد شود. آزمایشهای منظم خون میتواند به پزشکان کمک کند تا مطمئن شوند هیچ نشانهای از این مشکل وجود ندارد.
همچنین ممکن است به آزمایش خون متفاوتی به نام پایش سطح پلاسما نیاز داشته باشید. این آزمایش میزان کلوزاپین موجود در خون شما را کنترل میکند. ممکن است از این آزمایش برای اطمینان از مصرف دوز صحیح کلوزاپین و رد یا تشخیص هرگونه مشکل سلامتی استفاده شود.
شواهدی جدید نشان میدهد که در آینده، برخی از افراد ممکن است به اندازهی الان به آزمایش خون نیاز نداشته باشند. اگر دستورالعمل در این مورد تغییر کند، تیم سلامت روان شما این موضوع را با شما در میان خواهد گذاشت.
اگر کلوزاپین مصرف میکنید، بسیار مهم است که آن را طبق دستور پزشک مصرف کنید. اگر بیش از ۴۸ ساعت مصرف کلوزاپین خود را فراموش کردید، باید قبل از مصرف دوز بعدی کلوزاپین، فوراً با پزشک خود تماس بگیرید و از او راهنمایی بخواهید. دلیل این امر این است که مصرف دوز کامل، پس از یک وقفه میتواند خطرناک باشد.
عوارض جانبی
افرادی که کلوزاپین مصرف میکنند، ممکن است عوارض جانبی دیگری را نیز تجربه کنند. برخی از این موارد مشابه مواردی هستند که در بخش قبلی در مورد همه داروهای ضد روان پریشی ذکر شد، اما برخی از آنها به ویژه درمورد کلوزاپین رایج هستند، از جمله:
- افزایش وزن
- خستگی
- یبوست.
کلوزاپین همچنین میتواند باعث شود قلب برخی افراد سریعتر از حد معمول بتپد (که به عنوان تاکیکاردی سینوسی شناخته میشود). این میتواند پاسخ طبیعی بدن به شروع استفاده از کلوزاپین باشد. با این حال، این نشانه آسیب قلبی هم می تواند باشد. به همین دلیل، اگر کسی همچنان دچار تاکیکاردی سینوسی باشد، باید از نظر سایر علائم و نشانههای آسیب قلبی بررسی شود.
این عوارض جانبی ممکن است نگرانکننده به نظر برسند، اما اکثر آنها به راحتی قابل مدیریت هستند.
چه مدت باید دارو مصرف کنم؟
بسیاری از افراد میخواهند بدانند که چه مدت باید دارو مصرف کنند و آیا میتوانند در آینده مصرف آن را متوقف کنند. پیشبینی اینکه یک فرد چه مدت ممکن است نیاز به مصرف دارو داشته باشد، میتواند واقعاً دشوار باشد و میتواند به عوامل مختلفی بستگی داشته باشد.
اگر مصرف دارو را ظرف ۱ تا ۲ سال از شروع آن قطع کنید، خطر عود دوباره بیماری زیاد است. عود به معنای تجربه دوباره روانپریشی است. ادامه مصرف دارو میتواند خطر عود دوباره را به میزان قابل توجهی کاهش دهد.
اگر مصرف دارو را متوقف کنید و دچار یک اپیزود دیگر روانپریشی شوید، ممکن است لازم باشد دوباره مصرف دارو را شروع کرده و برای حفظ سلامتی به مصرف آن ادامه دهید. اینکه چه مدت باید دارو مصرف کنید، به شما و وضعیت منحصر به فردتان بستگی دارد.
اگر مصرف داروهایم را قطع کنم چه اتفاقی میافتد؟
اگر مصرف داروهایتان را قطع کنید، ممکن است دوباره حالتان بد شود. هرچه دفعات عود بیماری بیشتر باشد، بهبودی مجدد برای شما دشوارتر خواهد بود. همچنین ممکن است هر بار سطح بهبودی یکسانی نداشته باشید. این یکی از دلایلی است که پزشکان شما را به ادامه مصرف دارو تشویق میکنند.
اگر میخواهید مصرف داروهایتان را قطع کنید یا به آن فکر میکنید، قویا توصیه میکنیم ابتدا با متخصص سلامت روان یا پزشک عمومی خود صحبت کنید. آنها باید در مورد مزایا و معایب قطع دارو، هرگونه خطری احتمالی و بهترین راه برای انجام آن صحبت کنند.
داروهای تزریقی طولانیاثر
داروهای تزریقی طولانیاثر، که به عنوان داروی دپو نیز شناخته میشوند، داروهایی هستند که به صورت تزریق عضلانی (تزریق عضلانی) تجویز میشوند، نه به صورت قرص. سپس دارو به آرامی طی چند هفته در بدن آزاد میشود.
معالجه با داروهای تزریقی طولانیاثر مشابه قرص است.
برخی افراد تزریق طولانیاثر را به قرص ترجیح میدهند، زیرا لازم نیست هر روز مصرف داروی خود را به خاطر بسپارند. از سوی دیگر، برخی افراد تزریق را دوست ندارند یا مصرف روزانه قرص را ترجیح میدهند.
تحقیقات نشان داده افرادی که از تزریق طولانیاثر استفاده میکنند، نتایج بهتری نسبت به افرادی که قرص ضد روان پریشی مصرف میکنند، داشته اند. میتوانید اطلاعات بیشتری در مورد داروهای ضد روانپریشی تزریقی طولانیاثر را در منبع اطلاعاتی ما بیابید.
درمانهای روانشناسی
درمانهاي روانشناسي یا درمانهای گفتاری، وقتی است که شما با یک درمانگر راجع به مشکلاتی که با آنها مواجه هستید، بصورت خصوصی یا گروهی صحبت میکنید.
درمانهای روانشناسی به عنوان درمانی برای روانپریشی، اسکیزوفرنی و اختلال اسکیزوافکتیو توصیه میشوند و شواهد زیادی مبنی بر اثربخشی آنها وجود دارد. باید همزمان با دارو درمانی، روان درمانی نیز به شما پیشنهاد شود، زیرا این امر میتواند هر دو را مؤثرتر کند.
اینکه چقدر درمانهای روانشناختی مختلف برای شما مفید هستند، به شما و موقعیت منحصر به فردتان بستگی دارد.
متأسفانه، بسته به محل زندگی شما، دسترسی به درمانهای روانشناختی میتواند مدتی طول بکشد.
درمان شناختی رفتاری (CBT)
درمان شناختی رفتاری به شما کمک می کند تا شیوه های فکری و واکنش در موقعیت های روزمره را بیاموزید. درمان شناختی رفتاری بر خلاف برخی دیگر از روش های درمانی گفتاری، بیشتر بر روی چالش های فعلی شما تمرکز دارد تا تجارب گذشته ی شما.
باید به شما CBT انفرادی ارائه شود، که در آن به تنهایی با یک درمانگر حداقل ۱۶ جلسه هفتگی خواهید داشت.
چگونه CBT میتواند به من کمک کند؟
CBT می تواند به شما کمک کند:
- ارتباط بین افکار، احساسات و رفتارهای خود را در رابطه با علائمتان درک کنید.
- بفهمید که باورهایتان چگونه با علائمی که دارید مرتبط است
- روشهای جایگزین برای کنار آمدن با علائم خود پیدا کنید
- کمتر از علائم خود احساس ناراحتی کنید.
چه زمانی CBT را شروع کنم؟
اگر بتوانید در جلسات شرکت کنید و کارهایی که باید خارج از جلسات انجام شود را هم تکمیل کنید، روان درمانی معمولاً مفیدتر خواهد بود. اگر از نظر روحی ناخوش هستید، بهتر است CBT را زمانی شروع کنید که وضعیتتان پایدارتر شده باشد. دلیل این امر این است که در CBT ممکن است لازم باشد برخی از هذیان ها یا باورهای خود را به چالش بکشید. اگر برای انجام این کار آماده نباشید، میتواند به رابطه بین شما و درمانگرتان آسیب برساند و باعث بدتر شدن سلامت روان شما شود.
هنردرمانی
هنردرمانی از اشکال مختلف ابراز خلاقانه احساسات برای کمک به افراد در کشف افکار و احساساتشان استفاده میکند. هنردرمانی میتواند شامل مواردی مانند نقاشی، عکاسی، مجسمهسازی، موسیقی و نویسندگی باشد.
هنردرمانی میتواند به شما کمک کند تا:
- خودتان را ابراز کنید
- راههای جدیدی برای برقراری ارتباط با دیگران پیدا کنید
- تجربیات خود را از طریق هنر نشان دهید.
مداخلات خانوادگی
مداخلات خانوادگی انواع مختلفی از حمایت هستند که شما و خانوادهتان میتوانید برای کمک به بهبود خود دریافت کنید.
روشهای مختلف زیادی برای کار با خانوادهها وجود دارد. با این حال، مداخلات خانوادگی باید توسط متخصصان سلامت روان انجام شود و موارد زیر را پوشش دهد:
- آموزش روانی - کمک به شما و خانوادهتان برای درک بهتر بیماری شما
- مدیریت و کاهش استرس
- کمک به شما و خانوادهتان برای پردازش مؤثر احساسات
- یادگیری تفکر در مورد افکار و باورها به شیوهای متفاوت
- حل مسئله.
مداخلات خانوادگی ممکن است همراه با شما باشد یا ممکن است برای شروع فقط به خانواده شما ارائه شود. مداخلات خانوادگی باید حداقل به مدت سه ماه و حداقل 10 جلسه ارائه شود.
سایر روش های درمانی
روشهای درمانی دیگری نیز وجود دارند که در اینجا به تفصیل به آنها پرداخته نشده است، مانند درمان با گفتگوی صوتی (یا آواتار)، زیرا این روشها لزوماً به طور گسترده در سراسر بریتانیا در دسترس نیستند.
رفتن به بیمارستان
اگر حال شما بسیار بد است، ممکن است لازم باشد مدتی را در بیمارستان روانی بگذرانید تا به بهبودی شما کمک شود این می تواند مفید باشد اگر شما:
- نیاز به سطح بالایی از درمان و مراقبت دارید
- در معرض خطر آسیب رساندن به خود یا دیگران هستید
- در معرض خطر آسیب دیدن توسط دیگران هستید.
بستری اجباری
در برخی موارد، ممکن است لازم باشد طبق قانون سلامت روان, ارزیابی و در بیمارستان بستری شوید. این ممکن است زمانی اتفاق بیفتد که بستری نشدن در بیمارستان یا تصمیمگیری مستقل در مورد مراقبتهایتان برای شما امن نباشد. این همچنین به عنوان «بستری اجباری» شناخته میشود و به این معنی است که شما طبق قانون در بیمارستان نگهداری خواهید شد.
انواع مختلفی از بستری اجباری وجود دارد و میتوانید اطلاعات بیشتری در مورد آنها را در منابع بستری اجباری ما بیابید. این منابع فقط مربوط به انگلستان و ولز هستند و قوانین و مقررات دیگری در اسکاتلند و ایرلند شمالی وجود دارد.
اگر تحت قانون سلامت روان بازداشت شدهاید، پزشکان شما همچنان باید نظر شما را در مورد درمانتان جویا شوند و تا حد امکان به شما کمک کنند تا در فرآیند تصمیمگیری مشارکت داشته باشید. در برخی موارد، ممکن است پزشکان شما نیاز داشته باشند که با یکی از دوستان، اعضای خانواده یا مراقب شما در مورد درمانتان صحبت کنند. قوانینی در مورد به اشتراک گذاشتن اطلاعات وجود دارد که میتوانید در منبع اطلاعاتی ما درخصوص مراقبت از بیماران دارای مشکلات روان اطلاعات بیشتری در مورد آنها کسب کنید.
مدافعان مستقل سلامت روان
اگر تحت قانون سلامت روان بازداشت شدهاید، به طور خودکار حق دسترسی به یک مدافع مستقل سلامت روان (IMHA) را دارید.
مدافعان سلامت روان افرادی هستند که دانش خوبی در موارد زیر دارند:
- قانون سلامت روان
- حقوق افرادی که تحت قانون سلامت روان بازداشت شدهاند.
مدافعان سلامت روان کاملاً مستقل از سازمان سلامت روان هستند که تحت مراقبت آن در بیمارستان بستری هستید. آنها میتوانند در تنظیمدرخواست تجدید نظر بازداشت و حضور در جلسات بررسی بیمارستان از شما حمایت کنند. جهت اطمینان از شنیده شدن و درنظرگرفته شدن دیدگاهها و نظرات شما توسط افرادی که درمانتان میکنند.
شما میتوانید اطلاعات بیشتری درباره مدافع مستقل سلامت روان در وبسایت Mind پیدا کنید.
خدمات سلامت روان جامعه
شما ممکن است بتوانید مراقبت و درمان خود را درجامعه دریافت کنید. این بدان معناست که شما میتوانید در خانه یا در اقامتگاههای حمایتی زندگی کنید و توسط یک تیم سلامت روان جامعه تحت درمان قرار بگیرید.
تیم های سلامت روان جامعه از نقشهای مختلفی از جمله روانپزشکان، پرستاران سلامت روان، کاردرمانگران، روانشناسان، مددکاران و موارد دیگر تشکیل شده است.
آنها علاوه بر ارائه پشتیبانی سلامت روان با بررسی داروهای شما یا ارائه درمانهای روانشناختی، میتوانند در موارد دیگری مانند اشتغال، سکونت و درخواست مزایا نیز به شما کمک کنند.
اسکان پشتیبانی شده
اگر نیاز به اسکان پشتیبانی شده دارید، ممکن است فرآیند پیچیدهای داشته باشد. گرفتن اسکان به همکاری بین همه افراد درگیر در مراقبت از شما بستگی دارد. تمرکز بردریافت مراقبت در جامعه باید برای ارتقای استقلال شما و در عین حال اطمینان از دریافت حمایت مناسب باشد.
گروه های مدنی
گروه های مختلفی وجود دارند که میتوانند در جامعه از شما حمایت کنند:
تیم مداخله زودهنگام در روانپریشی
این تیم پشتیبانی ویژهای را برای افرادی که اولین اپیزود روانپریشی را تجربه میکنند و برخی از آنها ممکن است تشخیص اسکیزوفرنی یا اختلال اسکیزوافکتیو داشته باشند، ارائه میدهد.
تیم امداد فعال
این تیم کمک و پشتیبانی گستردهای را برای افرادی که مدت طولانی تشخیص اسکیزوفرنی یا اختلال اسکیزوافکتیو داشتهاند، ارائه میدهد. این میتواند به ویژه برای افرادی که همکاری با سایر خدمات برایشان دشوار است یا به دلایل مختلف نتوانستهاند داروهای خود را به طور منظم مصرف کنند، مفید باشد.
تیم حل بحران و درمان در منزل
این تیم میتواند در صورت بروز ناخوشی روانی به عنوان جایگزینی برای بستری شدن در بیمارستان به شما کمک کند.
توانبخشی اقامتی
شامل مراکز روزانه، بیمارستانهای روزانه و مراکز بهداشت محلی میشود. این مراکز فعالیتهای مختلفی مانند دورههای بازگشت به کار، تحصیلات، هنر و آشپزی ارائه میدهند. همچنین ممکن است بتوانید با افراد دیگری که شرایط مشابهی دارند ارتباط برقرار کنید.
دسترسی به این خدمات بسته به محل زندگی شما میتواند متفاوت باشد.
حمایت اجتماعی
اگر برای مراقبت از خود در جامعه مشکل دارید، ممکن است اختصاص یک مددکار اجتماعی برای شما مفید باشد، که طبق قانون نیازهای مراقبت اجتماعی شما را ارزیابی کند.
ارزیابی قانونی ممکن است توصیه کند که موارد زیر در اختیار شما قرار گیرد:
- بسته مراقبت در جامعه در محل اقامت خودتان
- محل زندگی تحت پشتیبانی
- ارزیابی توسط یک کاردرمانگر
ارزیابی قانون مراقبت ممکن است زمانی انجام شود که شما در بیمارستان روانی بستری میشوید یا زمانی که در جامعه هستید.
چه زمانی میتوانم انتظار بهبودی داشته باشم؟
بهبودی در افراد مختلف بسیار متفاوت است. این امر به عوامل مختلفی بستگی دارد، از جمله مصرف مداوم داروهای تجویز شده، میزان تعامل شما با خدمات سلامت روان و حمایتی که از دوستان و خانواده دریافت میکنید. شما میتوانید تمام کارهای «درست» را برای بهبودی و حفظ سلامتی انجام دهید و همچنان فراز و نشیبهایی را در علائم خود تجربه کنید.
سعی نکنید بهبودی را فقط «بدون علائم بودن» در نظر بگیرید، زیرا ممکن است امکانپذیر نباشد. در عوض، میتوانید بهبودی را اینطور برداشت کنید:
- توانایی انجام کارهایی که قبلاً انجام میدادید
- درک شرایط خود
- یادگیری آنچه به شما کمک میکند تا حد امکان خوب بمانید
- آشنایی با علائم ناخوشی و اینکه به چه کمکی نیاز دارید.
چگونه میتوانم از خود حمایت کنم؟
کارهای زیادی وجود دارد که میتوانید برای حمایت از خود انجام دهید تا در حد امکان خوب بمانید. تیم سلامت روان شما باید یک برنامه برای حفظ سلامت شما ارائه دهد و برای تکمیل آن با شما همکاری کند. برنامه حفظ سلامت شما باید به طور منظم بررسی و در صورت لزوم اصلاح شود. مهم است که این برنامه با همکاری شما و افراد درگیر در مراقبت از شما تهیه شود و مواردی را پوشش دهد که مختص شما باشند.
سایر کارهای مهمی که میتوانید برای حمایت از خود انجام دهید عبارتند از:
اجتناب از چیزهایی که باعث استرس شما میشوند
این موارد از فردی به فرد دیگر متفاوت است، اما ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- محیطهای محرک - این میتواند مکانها یا افرادی باشد که باعث میشوند احساس استرس داشته باشید.
- مواد مخدر و الکل - اگرچه نوشیدن یا مصرف مواد مخدر ممکن است لذتبخش باشد، اما در درازمدت میتواند تأثیر منفی بر سلامت روان شما داشته باشد. مواد مخدر و الکل میتوانند باعث بدتر شدن خلق و خوی شما شوند، باعث شوند احساس پارانوئید کنید یا دچار توهم شوید. مواد مخدر و الکل همچنین ممکن است با داروی شما تداخل کرده و بسیار خطرناک باشند.
انجام کارهایی که از سلامت شما پشتیبانی میکنند
بسیاری از این موارد، کارهایی هستند که همه میتوانند برای کمک به حفظ سلامت روانی و جسمی خود انجام دهند. اگر بیماری روان دارید، این موارد میتوانند به ویژه مفید باشند:
- خوب غذا خوردن - سعی کنید به طور منظم غذا بخورید، از حذف وعدههای غذایی خودداری کنید و غذای خود را از گروههای غذایی اصلی انتخاب کنید. شما میتوانید اطلاعات بیشتری درباره خوب خوردن در وبسایت NHS پیدا کنید.
- ورزش - فعالیت از سلامت روان خوب پشتیبانی میکند. ورزشی را پیدا کنید که از آن لذت می برید و می توانید بطور منظم انجام دهید. این میتواند به معنای پیادهروی سریع، شنا یا شرکت در یک کلاس ورزشی محلی باشد.
- با تیم سلامت روان خود در ارتباط باشید - اگر با مشکلاتی مواجه هستید، با تیم سلامت روان خود تماس بگیرید و ببینید که چه نوع حمایتی میتوانند در زمینههایی که به کمک نیاز دارید، به شما ارائه دهند.
- ثبات مالی و مسکن - مشکلات مربوط به پول یا مسکن میتواند از استرسزاترین چیزهایی باشد که ما تجربه میکنیم. اگر با مسکن یا امور مالی خود مشکل دارید، به منبع ما در مورد مزایا، حمایت مالی و مشاوره بدهی نگاهی بیندازید که توضیح میدهد واجد شرایط چه نوع مزایایی ممکن است باشید و چگونه میتوانید آنها را دریافت کنید. اگر در تیم سلامت روان خود یک کاردرمانگر دارید، ممکن است بتواند در این زمینه به شما کمک کند.
درک نشانههای اختصاصیِ عود بیماری شما
نشانههای اختصاصیِ عود بیماری شما راهی برای توصیف کارها یا رفتارهایی است که هنگام شروع ناخوشی از خود نشان میدهید. به آنها «نشانههای اختصاصیِ» میگویند زیرا منحصر به شماست.
شما و نزدیکانتان میتوانید مراقب این موارد باشید و یک برنامه توافقشده برای اقدامات لازم در صورت شروع این کارها داشته باشید. نشانههای ناخوشی شما ممکن است شامل موارد زیر باشد:
- نخوابیدن
- منزوی شدن یا بیرون رفتن بیش از حد معمول
- صحبت کردن یا عمل کردن متفاوت از آنچه معمولاً انجام میدهید
- کاهش عملکرد کاری یا تحصیلی
- تحریکپذیرتر یا پرخاشگرتر شدن، از جمله نسبت به خانواده و دوستان
نکته مهمی که باید در مورد عود در نظر بگیرید، «از دست دادن بینش» است. این زمانی است که شما دیگر نمیتوانید بگویید که حال خوبی ندارید و علائم شما طبیعی نیست.
کالج های بهبودی
کالجهای بهبودی دورههای آنلاین و حضوری در مورد بیماریها و سلامت روان و رفاه ارائه میدهند. آنها برای افرادی که از نظر روانی بیمار بودهاند و به دنبال کسب اطلاعات بیشتر در مورد وضعیت خود و روش حمایت از بهبودی خود هستند، در نظر گرفته شدهاند. کالجهای بهبودی همچنین دورههایی را برای خانواده، دوستان و مراقبان دارند.
کالجهای بهبودی در بسیاری از مراکز سلامت روان NHS و همچنین به صورت آنلاین از طریق کالج بهبودی آنلاین در دسترس هستند.
تجویز حضور در جامعه
بخش مهمی از روند بهبودی شما میتواند گذراندن وقت با دیگران و انجام کارهایی باشد که از آنها لذت میبرید. تجویز حضور در جامعه به بیماران کمک می کند که با خدمات جامعه و گروه های محلیشان که می توانند از سلامت روانی و جسمی آنها پشتیبانی کنند، ارتباط پیدا کنند.
مثلا اگر از باغبانی لذت می برید، ممکن است شما را به گروه باغبانی هفتگی که در نزدیکی شماست معرفی کنند تا بتوانید دیگران را ملاقات کنید و از اوقات خود لذت ببرید.
شما می توانید برای اطلاعات بیشتر به منبع تجویز حضور در جامعهمراجعه کنید.
کار کردن
اگر خیلی ناخوش هستید، احتمالاً زندگی کاری شما نیاز به تغییر دارد. این ممکن است به معنای دریافت حمایت بیشتر از کارفرمایتان، مرخصی گرفتن یا در صورتی که شغل فعلیتان باعث استرس شما میشود، پیدا کردن شغل دیگری باشد. این تغییرات ممکن است دائمی نباشند، اما مهم است فکر کنید آیا میتوانید تغییراتی برای کمک به حفظ سلامت خود تا حد امکان ایجاد کنید.
اطلاع دادن به کارفرمایتان
اگر به بیماری روان مبتلا شدهاید، ممکن است در مورد اینکه آیا به کارفرمایتان بگویید یا نه، مردد باشید. برخی از افراد نگران صحبت کردن با کارفرمایان خود هستند، زیرا ممکن است شغل خود را از دست بدهند، مورد بدرفتاری یا مورد تبعیض قرار گیرند.
بیماریهای روان طبق قانون برابری 2010 و قانون تبعیض علیه معلولیت 1995 در ایرلند شمالی، معلولیت محسوب میشوند. این بدان معناست که تبعیض درمورد کسی که مبتلا به بیماری روان است خلاف قانون است.
اگر به کارفرمای خود در مورد بیماری خود اطلاع دهید، آنها مسئولیت قانونی برای حمایت از شما دارند.
تغییرات مناسب
ممکن است کارفرمای شما کمک کند که در کارتان تغییرات مناسبی ایجاد کنید. به عنوان مثال، اگر حال شما خوب نبوده اما آماده بازگشت به کار هستید، میتواند به شما بازگشت مرحلهای را پیشنهاد دهد. این ممکن است به معنای کار کردن نصف روز به جای تمام روز یا کار پاره وقت و سپس افزایش تدریجی ساعات کاری به تمام وقت باشد.
در مورد تغییرات مناسبی که ممکن است برای شما مفید باشد فکر کنید و با کارفرمای خود صحبت کنید. میتوانید در وبسایت Acas اطلاعات بیشتری در مورد ایجاد تغییرات مناسب بیابید.
دسترسی به کار
دسترسی به کار خدماتی است که توسط وزارت کار و مستمری(DWP) ارائه میشود و میتواند پشتیبانی عملی و مالی را به افراد دارای معلولیت ارائه دهد. این سرویس برای افرادی که شاغل، خوداشتغال یا جویای کار هستند، فراهم است.
دسترسی به کار میتواند پشتیبانی یا تنظیماتی فراتر از تغییرات مناسب که در بالا به آن اشاره شد، ارائه دهد. عنوان مثال، دسترسی به کار ممکن است به کارفرمای شما کمک کند تا هزینه مربی شغلی یا آموزشهای اضافی را برای شما پرداخت کند.
رانندگی
اگر دچار روانپریشی هستید و رانندگی میکنید، از نظر قانونی موظفید به اداره رانندگان و وسایل نقلیه (DVLA) اطلاع دهید.
اگر ناخوش هستید، باید رانندگی را متوقف کنید زیرا رانندگی برای شما ایمن نخواهد بود. با این حال، اگر حداقل 3 ماه است که خوب هستید، ممکن است بتوانید دوباره رانندگی کنید. پزشک شما می تواند به شما کمک کند بفهمید رانندگی برای شما ایمن است یا خیر.
پس از بهبودی شما، DVLA از پزشک عمومی یا روان پزشک شما درخواست می کند ارزیابی کنند که آیا رانندگی دوباره برای شما ایمن است یا خیر.
میتوانید اطلاعات بیشتری در مورد بیماریهای روان و رانندگی را در وبسایت DVLA در بخش اختلالات روانی بیابید.
اطلاعات برای خانواده و دوستان
اگر کسی را میشناسید که روانپریشی را تجربه کرده است، ممکن است از خود بپرسید که چگونه می توانید از او حمایت کنید. در اینجا، ما برخی از کارهایی را که میتوانید انجام دهید پیشنهاد کردهایم.
حمایت از خودتان
روانپریشی همچنین میتواند بر افرادی که فرد مبتلا به روانپریشی را میشناسند، تأثیر بگذارد. اگر کسی را که میشناسید یا از او مراقبت میکنید، به روانپریشی مبتلا است، ممکن است دریافت اطلاعات و پشتیبانی برای شما هم مفید باشد. این میتواند برای هر دوی شما مفید باشد، زیرا هرچه آگاهتر و تحت حمایت بیشتر باشید، بهتر میتوانید به فردی که میشناسید کمک کنید.
یادگیری در مورد روانپریشی
روانپریشی وضعیتی است که اغلب به اشتباه درک میشود. شما میتوانید با کسب اطلاعات بیشتر در مورد روانپریشی، با استفاده از اطلاعات قابل اعتماد سازمانهای درمانی یا خیریهها، که برخی از آنها را در زیر فهرست کردهایم، به فردی که میشناسید کمک کنید. همچنین میتوانید داستانهایی از افرادی که روانپریشی را تجربه کردهاند بخوانید تا بفهمید که شما و عزیزتان اکنون و در آینده چه انتظاراتی میتوانید داشته باشید.
فهمیدن اینکه چگونه میتوانید کمک کنید
از فردی که میشناسید بپرسید که آیا موارد خاصی وجود دارد که ممکن است بتوانید از او حمایت کنید. آنها ممکن است از شما کمک عملی بخواهند، مانند کمک به آنها برای ساماندهی امور مالیشان. یا ممکن است از شما درخواست حمایت عاطفی کنند، مثلاً در یک قرار ملاقات همراه آنها باشید.
اگر از نزدیک درگیر مراقبت از کسی هستید، ممکن است مواقعی پیش بیاید که مجبور باشید با پزشکان در مورد درمان او صحبت کنید، در تصمیمگیریها کمک کنید یا از او حمایت کنید. میتوانید اطلاعات بیشتری در این مورد در منبع ما در خصوص مراقبت از فرد مبتلا به بیماری روان بیابید.
حمایت مالی
فردی که میشناسید ممکن است در معرض خطر خرج کردن پول زیاد در هنگام بیماری یا سوءاستفاده مالی توسط دیگران باشد. در این صورت، ممکن است بتوانید به او کمک کنید تا اقداماتی را برای محافظت از پولش انجام دهد. این باید تصمیمی باشد که با هم میگیرید.
شما میتوانید ازمنابع اطلاعاتی ما اطلاعات بیشتری درباره مزایا، حمایت مالی وبدهی کسب کنید. همچنین میتوانید برای مطالعه بیشتر در مورد پول، بدهی و حمایت مالی برای افرادی که بیماری روان دارند، به وبسایت National Debtline مراجعه کنید.
همچنین میتوانید از وبسایت Citizen's Advice ، یا find your local Citizen’s Advice بازدید کنید. شما می توانید با یک مشاور در مورد مزایایی که به شما تعلق می گیرد صحبت کنید و آنها ممکن است بتوانند در پر کردن فرمها و آماده کردن مدارک لازم از شما حمایت کنند.
درک توهم
ممکن است برای خانواده و دوستان، واکنش به فرد بیمار درحالی که می دانند افکار یا ایدههای او بطور واضح غیرواقعی است ، دشوار باشد. خانواده و دوستان اغلب نمیدانند که آیا باید این افکار را به چالش بکشند، با آنها موافقت کنند یا آنها را نادیده بگیرند. مهم است به یاد داشته باشید که برای فردی که علائم روانپریشی را تجربه میکند، تشخیص این علائم از واقعیت میتواند غیرممکن باشد.
ممکن است تأیید احساسات آنها مفیدتر از تایید باورهایی باشد که باعث این احساسات شده اند. به عنوان مثال، اگر فردی که میشناسید که از فکر اینکه توسط دولت نظارت می شود، ترس دارد، به جای اینکه تلاش کنید او را متقاعد کنید که این موضوع حقیقت ندارد، میتوانید با گفتن جملات زیر به احساس او پاسخ دهید:
«این واقعاً ترسناک به نظر میرسد، خیلی متاسفم. آیا کاری هست که بتوانم انجام دهم تا شما احساس امنیت بیشتری داشته باشید؟»
متأسفانه، همیشه نمیتوانید به کسی که در بحران هست کمک کنید احساس بهتری داشته باشد.
اگر مراقب بیمار هستید
اگر برای مراقبت از کسی که بیماری روان دارد وقت میگذارید، ممکن است «مراقب» تلقی شوید. مراقبت از فردی که بیماری روانی شدیدی مانند روانپریشی دارد، گاهی اوقات میتواند بسیار دشوار باشد و مهم است که بتوانید از سلامت جسمی و روانی خود نیز حمایت کنید. حتی اگر خودتان را به عنوان مراقب نمیبینید، هنوز هم میتوانید از بعضی مزایا و پشتیبانی ها برخوردار شوید.
اگر مراقب هستید، حق دارید از ارزیابی رایگان مراقبت بهرهمند شوید. این به شما کمک میکند تا بفهمید چه چیزی میتواند زندگی شما را آسانتر کند. شما میتوانید در این مورد اطلاعات بیشتری در وبسایت NHS پیدا کنید.
همچنین ممکن است بتوانید گروههای حمایتی محلی مخصوص مراقبان و سایر دوستان و خانواده افرادی که روانپریشی را تجربه میکنند، پیدا کنید.
برای کسب اطلاعات بیشتر در این مورد، به منبع ما در مورد مراقبت از فرد مبتلا به بیماری روان مراجعه کنید.
سایر منابع
روانپریشی و اسکیزوفرنی در بزرگسالان: پیشگیری و مدیریت، اطلاعات برای عموم، NICE - The National Institute for Health and Care Excellence (NICE) دستورالعمل هایی در مورد استانداردهای مراقبت و درمانی که افراد با شرایط مختلف سلامتی باید دریافت کنند، ارائه میدهد. این اطلاعات برای عموم مردم است و به دستورالعمهایی مربوط به بزرگسالان مبتلا به روانپریشی و اسکیزوفرنی میپردازد.
سازمان های خیریه
شما میتوانید از طریق موسسات خیریه زیر اطلاعات قابل اعتماد دیگری در مورد روانپریشی و سایر مشکلات سلامت روان پیدا کنید:
منابع مرتبط
در زیر برخی از منابع ما که مربوط به روانپریشی و پشتیبانی و درمان آن هستند، آورده شده است که ممکن است برای شما مفید باشند:
سایر بیماریها
- اسکیزوفرنی
- اختلال اسکیزوافکتیو
- کاتاتوني (حالتهای غیرطبیعی حرکتی و رفتاری) (Catatonia)
- اسکیزوفرنی در جوانان
- روان پریشی در جوانان
روشهای درمانی
پشتیبانی و مراقبت
تقدیر و تشکر
این اطلاعات توسط هیئت تحریریه روابط عموم (PEEB) کالج سلطنتی روان پزشکان (Royal College of Psychiatrists) تهیه شده است. این اطلاعات، بهترین شواهد و مستندات موجود در زمان نگارش را منعکس میکند.
نویسندگان متخصص: دکتر دکلان هایلند، دکتر آنجلیکی تزیاکا، دکتر جان کرازبی و دکتر لوئی التجی
اسم کارشناسان بر اساس تجربه: آلیس ایوانز، اشلی نسیمبی، دبرا نیچالا، جانت سیل، مارک الربی، مایکل رابینسون و دکتر سوفیا اوپاسیک.
منابع کامل در صورت درخواست موجود هستند.
(This translation was produced by CLEAR Global (June 2026